Foto: Wereldmuseum Leiden
Op 1 juli wordt Keti Koti gevierd: de jaarlijkse herdenking en viering van de afschaffing van de slavernij in Suriname en het Caribisch deel van het Koninkrijk. Ook in Leiden staan inwoners hierbij stil. Jacintha Groen, voorzitter van de organisatie Songs of Freedom, die Keti Koti organiseert in Leiden, vertelt wat er te doen is in de stad en waarom deze feestdag zo belangrijk is. “In plaats van uit elkaar, willen we naar elkaar toe.”
Keti Koti bestaat in Leiden uit twee onderdelen: de herdenking op 30 juni en de viering met het muziekfestival, dit jaar op zaterdag 4 juli. Beide evenementen vinden plaats op het terrein van het Wereldmuseum, dat samen met Songs of Freedom de organisatie verzorgt. Het thema van dit jaar is intergenerationele overdracht. Groen vertelt: “Dat is een heel belangrijk thema. Van generatie op generatie worden dingen doorgegeven, soms bewust, soms onbewust. Dat geldt ook voor trauma”s. Maar wat mij betreft kan het ook positief zijn.”
Het idee om Keti Koti in Leiden te organiseren kreeg ze in 2013. “Ik werkte als docent en merkte dat op school nauwelijks aandacht werd besteed aan het slavernijverleden en Keti Koti, terwijl in Leiden bijvoorbeeld wel uitgebreid stil wordt gestaan bij 3 oktober en bij 4 en 5 mei. Dus ik miste daar iets.”
Een gezamenlijke geschiedenis
Toen ze met haar kinderen Keti Koti wilde vieren, was de dichtstbijzijnde plek daarvoor Amsterdam. “Toen dacht ik: waarom moet ik naar Amsterdam? Ik wil hier zelf iets organiseren, in Leiden. Binnen een maand had ik iets opgezet.” En het is een succes, volgens Groen. “Al bij de eerste editie waren er meer dan tien nationaliteiten, en sindsdien wordt het elk jaar beter bezocht.”
Op 30 juni is er eerst de herdenking. “We starten met een plengoffer. Dat is een ceremonie waarbij met de voorouders gepraat wordt en we dank zeggen voor alles wat ze hebben moeten meemaken, waardoor wij nu hier kunnen staan,” zegt Groen. Verder zal onder andere de burgemeester van Leiden spreken, en de directeur van het Wereldmuseum. Ook zal onderzoeker Emma Sow, van de Universiteit Leiden, vertellen over het onderzoek naar het slavernijverleden van de stad. Groen: “Er zijn inmiddels ook excuses aangeboden vanuit de gemeente voor het slavernijverleden. Het is goed om te zien dat daar inmiddels aandacht voor is.”
Voor Groen is het vooral belangrijk dat de verbinding wordt opgezocht, vertelt ze. “Vanaf het begin heb ik altijd gezegd dat de geschiedenis van de slavernij niet alleen een geschiedenis is van Suriname, of de Antillen. Het is een gezamenlijke geschiedenis. Het maakt niet uit wat je afkomst is of waar je vandaan komt. “Je woont in Nederland, dus deze geschiedenis raakt ons allemaal.” Het gaat haar niet alleen om het terugkijken, maar juist ook om het samenkomen en het vieren. Groen: “We moeten niet alleen polariseren, maar ook verbinden. In plaats van uit elkaar, willen we naar elkaar toe.”
Festival met muziek, workshops en eten
Op het festival op 4 juli zijn dan ook genoeg feestelijke activiteiten. “De opening wordt verzorgd door koperblazers. In het Surinaams noemen we dat een bazuinkoor,” voegt Groen toe. Binnen in het museum worden workshops gegeven, en is er theater en film te zien. Voor kinderen wordt er voorgelezen, en is er de mogelijkheid vrijheidsvogels te vouwen.
Op het buitenterrein is het muziekfestival, met als hoofdact Fresku. “En we hebben een Caribische band, La Fiesta. Er is een koor, van Songs of Freedom, die liedjes gaat zingen die onze voorouders ook hebben gezongen. Gina Ellis komt zingen, en twee Leidse jongens, Mboy en Panthero, gaan ook heerlijke muziek maken,” vertelt Groen. Verder is er een foodcourt, met hapjes van over de hele wereld, en een culturele markt. Iedereen is welkom, benadrukt Groen. “Het festival is er voor iedereen”, benadrukt Groen. “Juist door samen te herdenken én te vieren, brengen we mensen bij elkaar.”
